tekeningen met een dromerig loopje
Introductie
Als beeldend kunstenaar ben ik sinds jaar en dag in betrekkelijke stilte bezig met het verwezenlijken van een eigenzinnig bescheiden oeuvre van schetsmatige tekeningen. Mijn archief puilt uit van tekeningen op papier, met houtskool, Siberisch krijt, pastel, potlood en waterverf. Ik focus mij speciaal op de verhalende mogelijkheden van het medium tekenkunst en hanteer bewust als in een laboratorium een onrealistische experimentele stijl en neem met genoegen diverse technieken op de hak, zoals anatomie, perspectief en ruimtelijkheid. Ik ben niet geïnteresseerd in het demonstreren van bijvoorbeeld de overtuigende werkingen van licht en schaduw, niet geïnteresseerd in compositie zoals ik die wel essentieel op bijna Bauhaus-achtige wijze toepas in mijn schilderijen.
Tekeningen waarin met
perspectivische wetten
een loopje wordt genomen
Tekenen betekent voor mij vrijheid, daar kies ik voor in het voetspoor van vele andere kunstenaars, zoals bijvoorbeeld Paul Citroen, en het kost mij geen enkele moeite deze keuze te volgen, integendeel: ik geniet van de spontaniteit en directheid van de tekening en verbaas mij telkens weer over het resultaat. Als in een plotseling verschijnend droombeeld komen de tekeningen via het ongecontroleerde brein rechtstreeks uit het onderbewustzijn. De klassieke artistieke zintuiglijke samenwerking van het drietal oog, hand en hart is door mij aangevuld door een vierde kracht die meespeelt: het fantastische onbewuste. Mijn tekeningen, omdat ik volgens deze methode werk, krijgen daardoor iets onhandigs, ook als ze toverachtig zijn houden ze iets onbeholpens, iets ongeschoolds zelfs, daar houd ik juist van! Is dus mijn opzet als autodidact. Hier een keur van enkele tekeningen, potlood en het papier als drager heb ik verlaten en vervangen.
tekeningen & annotaties copyright jan hontscharenko 
illustratie voor mijn prozaserie DE MAN DIE, getiteld De man die alleen aan tafel zat. We zien dat de tafel hem niet misstaat. Je vraagt je af: wie is hij en waar denkt hij over na? Bepeinst hij de vraag of zijn leven tot dusver wel geslaagd is? Het montuur van zijn bril, dwars op zijn gezicht, is zo dominant dat er geen enkele gelaatsexpressie meer overblijft. In zijn hoofd spelen misschien droomachtige vergezichten af, landschappen die hij zag toen hij de wereld afreisde of misschien erotische beelden opgeroepen door zijn verlangen naar liefde. Altijd weer die liefde, heeft zoveel kleuren is ook grijs.

neus grotesk

De schrijver en graaf Leo Tolstoi (1828-1910) had een laarzenverzameling. Naar verluidt maakte hij zijn eigen laarzen, die later model werden van de KGB-laarzen. Met dat gegeven speelde ik wat rond. Maar welke de relatie is van Tolstoi en de dame met haar geprononceerd wellustig aandoende achterwerk, leunend over de tafel, dat is mij evenwel onduidelijk. Dikwijls vind ik een illustratie zonder concrete betekenis meer intrigerend dan een realistische tekening. Wat we hier zien is de taal van het onbewuste. Geen mens die bij deze tekening aan Tolstoi denkt behalve de tekenaar zelf. Ook dat, het vrije associatieve spel, de vlucht uit de logische taal van alledag, boeit mij. Motiveert mij de tekenkunst te bedrijven. Elke rechtgeaarde tekenaar met een greintje talent zal het met mij eens zijn hoe bevredigend en bevrijdend het tekenen werkt wanneer je de fantasie de vrije loop laat..

De struisvogels, tropische loopvogel, tropisch vandaar het zonnetje rechtsboven. Van de struisvogel wordt verteld dat hij zijn kop in het zand steekt wanneer hij achtervolgt wordt, in de mening dat hij door de jager niet gezien wordt. Vind ik grappig. Neurotisch aangelegde mensen doen ook vaak hetzelfde: ze kijken weg van hun problemen. En vermenigvuldigen juist daardoor de problemen. Freud noemde dit het verdringingsmechanisme, de verdrijving van onacceptabele gedachten, gevoelens, impulsen uit het bewustzijn, bijvoorbeeld langs de weg van het vergeten.